Patrimonio cultural galego

O conxunto de Laxe das Rodas é un dos máis estudados da arte rupestre galega desde que se divulgaron os primeiros artigos na década dos setenta. Consta de nove figuras: dúas espirais -que forman o grupo principal-, e sete motivos circulares con circunferencias concéntricas. A espiral de maior tamaño é dextróxira e ten suco radial; a menor é levóxira e posúe cazoleta central. Arredor delas hai 65 cazoletas.

Moitas interpretacións ven neste conxunto un identificador do coñecemento astronómico da época. Un estudo considera que se trata dun calendario luar sinxelo; outro apunta que é un calendario dobre, destinado a xebrar as xornadas laborais e as festivas; e un terceiro aventura que constitúe un indicador de eclipses de lúa.

Tamén se quixo ver na Laxe das Rodas unha mesa de ofrendas para propiciar as boas colleitas. E houbo quen o relacionou co Próximo Oriente ou cos mundos cicládico e heládico. Outras achegas, en troques, consideran inapropiado chegar tan lonxe: trataríase dun conxunto de signos solares relacionados co culto astral, moi xeneralizado durante a Idade do Bronce.

Pola súa banda, os petróglifos de Cova da Bruxa destacan entre a nosa arte rupestre non só pola súa extensión, senón tamén pola súa variedade de motivos e a complexidade do conxunto. Componse de diversas escenas de cérvidos, a máis importante das cales é unha escena de caza: unha figura antropomórfica armada ataca un rabaño de cérvidos, axudado por un suposto cánido. Completan o conxunto numerosos motivos cruciformes, circulares e xeométricos variados.

No seu descubrimento, Cova da Bruxa presentou dúas novidades. Era o primeiro conxunto rupestre non pontevedrés que rexistraba unha figura humana; ademais, o cánido era unha figura extraordinaria en Galiza, onde non se coñecían máis cuadrúpedes ca cérvidos e équidos. Era o primeiro posíbel animal doméstico nun petróglifo galego.

Canto á interpretación do conxunto, cómpre observar que algúns dos cérvidos aparecen sexuados e outros, en actitude de berro, están asociados a un esquema reticular. Por iso podería tratarse dunha escena de simboloxía máxica, orientada á reprodución da fauna.

Esta escena e mais a da caza denotarían un amplo coñecemento da fauna por parte da comunidade da época. Ademais, certos motivos circulares poden relacionarse con discos solares de carácter sagrado, destinados a solicitar a axuda das divindades na fecundación ou na caza.